Ομιλία του Γ.Γ. της Κ.Ε. ΑΚΕΛ στην έκτακτη Παγκύπρια Συνδιάσκεψη του ΑΚΕΛ για το δημοψήφισμα επί του Σχεδίου Ανάν

Διάβασε ακομη
Εκτύπωση

Ομιλία του Γ.Γ. της Κ.Ε. ΑΚΕΛ στην έκτακτη Παγκύπρια Συνδιάσκεψη του ΑΚΕΛ για το δημοψήφισμα επί του Σχεδίου Ανάν

 

 

(Απρίλης 2004)

a1-150x150Ο προσδιορισμός «ιστορικές στιγμές» είναι από τις λίγες φορές που δικαιολογείται πέρα ως πέρα.

Πραγματοποιούμε σήμερα μια συνδιάσκεψη που θα κρίνει τη διαδικασία, αποκορύφωμα της οποίας είναι τα δημοψηφίσματα η έκβαση των οποίων θα θέσει σφραγίδα στο παρόν και το μέλλον της Κύπρου και του λαού της, αλλά και του Κόμματός μας. Δικαιολογημένα τα βλέμματα ολόκληρου του κυπριακού λαού, Ε/κυπρίων και Τ/κυπρίων, είναι στραμμένα σε τούτη εδώ την αίθουσα. Σε μας εναποθέτουν τις ελπίδες και τις προσδοκίες τους. Σηκώνουμε στους ώμους μας βαρύ, αλλά τιμητικό φορτίο. Αυτό το τιμητικό ρόλο δεν μας τον έχει χαρίσει κανένας. Τον κατακτήσαμε με αγώνες και θυσίες, με τη συνέπεια, τις θέσεις μας, την καθημερινή επαφή μας με το λαό, από τον οποίο προερχόμαστε και τον οποίο υπηρετούμε. Πιστεύω ακράδαντα ότι τούτες τις δύσκολες ώρες θα δικαιώσουμε την εμπιστοσύνη και την αγάπη του λαού προς το ΑΚΕΛ.

Δεν είναι υπερβολή να πούμε ότι σε τούτη εδώ την αίθουσα είναι στραμμένη και η προσοχή της Ελλάδας και της Τουρκίας, του ΟΗΕ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μέλος της οποίας καθίσταται η Κύπρος, γενικά της διεθνούς κοινότητας.

Συντρόφισσες, σύντροφοι,

Από το 1974 που συντελέστηκε το διπλό έγκλημα του φασιστικού πραξικοπήματος και της τουρκικής εισβολής, το ΑΚΕΛ παλεύει με όλες του τις δυνάμεις για απαλλαγή από την κατοχή, για ειρηνική επανένωση της πατρίδας και του λαού μας, για αποκατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων όλων των Κυπρίων Ε/κυπρίων, Τ/κυπρίων, Αρμένηδων, Μαρωνιτών και Λατίνων. Από το 1974 και εντεύθεν, ο λαός μας, Ε/κύπριοι και Τ/κύπριοι, πληρώνουμε καθημερινά το τίμημα της εγκλήματος και της προδοσίας. Χιλιάδες φορές έχουμε τονίσει ότι αυτό το τίμημα δεν μπορεί παρά να βρει την αντανάκλασή του και στο ίδιο το περιεχόμενο της λύσης. Τα λέμε αυτά γιατί θέλουμε να λέμε την αλήθεια στο λαό, γιατί σκεφτόμαστε ρεαλιστικά, μακριά από ευσεβοποθισμούς και ωραιοποιήσεις της πραγματικότητας. Πολλοί, που και σήμερα αρνούνται την καταβολή του τιμήματος της λύσης, στην πραγματικότητα εκείνο που αρνούνται είναι την παραδοχή του εγκλήματος και της προδοσίας. Και προτιμούν να οδηγήσουν την Κύπρο σε καινούργιες ατραπούς παρά να δεχτούν ότι η λεγόμενη εθνικοφροσύνη εγκλημάτησε σε τούτο τον τόπο και ότι η ιστορία περιμένει στο ταμείο για να εξοφληθούν τα οφειλόμενα.

Το ΑΚΕΛ τολμούσε πάντα να παίρνει δύσκολες αποφάσεις, όταν πίστευε ότι αυτές υπηρετούν το συμφέρον του λαού και του τόπου. Πριν ακόμα επιστρέψει ο Μακάριος από την αναγκαστική εξορία, η Κ.Ε. του Κόμματός μας απευθύνθηκε στον Πρόεδρο Μακάριο και τον κάλεσε να σκεφτεί το ενδεχόμενο ομοσπονδιακής λύσης του Κυπριακού προκειμένου να σωθεί η Κύπρος. Ο Μακάριος είχε τη διορατικότητα να αντιληφθεί ότι μόνο η ομοσπονδιακή λύση θα μπορούσε να αποτρέψει την οριστική διχοτόμηση και να επανενώσει την Κύπρο. Και είχε την τόλμη να αποδεχτεί λύση δικοινοτικής διζωνικής ομοσπονδίας. Το ΑΚΕΛ συνειδητά και με πάσα ειλικρίνεια υιοθέτησε τη γραμμή της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας.

Από το 1977 το ΑΚΕΛ προσπάθησε να ενδιατρίψει στο περιεχόμενο και στις ιδιομορφίες της λύσης που αποδεχθήκαμε. Με τόλμη διακηρύξαμε ότι στα πλαίσια μιας ομοσπονδίας η πολιτική ισότητα είναι συστατικό της στοιχείο. Διακηρύξαμε με παρρησία ότι εφόσον μιλούμε για διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία αναπόφευκτα μια περιοχή θα βρίσκεται υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση. Υπερασπιστήκαμε ευθύς εξαρχής το δικαίωμα των προσφύγων να επιστρέψουν στα σπίτια και τις περιουσίες τους. Ταυτόχρονα, χωρίς να φοβούμαστε το πολιτικό κόστος, διακηρύξαμε ότι για ορισμένους η επιστροφή θα σήμαινε επιστροφή υπό τ/κυπριακή διοίκηση. Και αυτήν τη θέση, την πολύ οδυνηρή την διατύπωσα προσωπικά πλείστες τόσες φορές και μπροστά στους συνεπαρχιώτες μου Κερυνειώτες. Δεν δεχόμαστε λοιπόν ότι ως ΑΚΕΛ δεν είπαμε την αλήθεια. Δεν δεχόμαστε ότι χαϊδέψαμε τα αφτιά του κόσμου με ωραιοποιήσεις, εύηχα συνθήματα και μισόλογα.

Στους πρώτους ήδη μήνες μετά την εισβολή, το ΑΚΕΛ διακήρυξε την πολιτική της επαναπροσέγγισης Ε/κυπρίων και Τ/κυπρίων πιστεύοντας ακράδαντα ότι η επαναπροσέγγιση είναι το στέρεο θεμέλιο του κοινού αγώνα για τη σωτηρία της κοινής μας πατρίδας αλλά και η απαραίτητη προϋπόθεση για να λειτουργήσει η λύση που θα εξευρεθεί. Διακηρύξαμε ότι η επαναπροσέγγιση είναι συστατικό στοιχείο του αντικατοχικού αγώνα. Σήμερα η επαναπροσέγγιση γίνεται καθολικά αποδεχτή. Από άλλους με ειλικρίνεια, από άλλους με λιγότερη ειλικρίνεια. Έγινε θα έλεγα και του συρμού να το παίζει κάποιος επαναπροσεγγιστής. Τότε, όμως, που το ΑΚΕΛ διακήρυσσε και πάλευε για την επαναπροσέγγιση δέχθηκε επιθέσεις, λοιδορήθηκε, προπηλακίστηκε Στον αντίποδα της επαναπροσέγγισης βρίσκεται ο εθνικισμός-σωβινισμός. Το ΑΚΕΛ ήταν και παραμένει ο πιο συνεπής, ανειρήνευτος πολέμιος του εθνικισμού-σοβινισμού σε όποια μορφή και αν εκδηλώνεται.

Εμείς οι ΑΚΕΛιστές κατεβαίναμε σε συλλαλητήρια και εκδηλώσεις κρατώντας και τιμώντας την κυπριακή σημαία σε εποχές που άλλοι θεωρούσαν προδοσία να κρατάς το σύμβολο της Κυπριακής Δημοκρατίας. Για τούτο και προκαλούν βάναυσα τα αισθήματά μας όταν βλέπουμε σήμερα τον ίδιο κόσμο να οχυρώνει τον εθνικισμό του πίσω από την κυπριακή σημαία.

Όλα αυτά για το ΑΚΕΛ και την ομοσπονδία, την επαναπροσέγγιση, την σημαία και την πάλη κατά τα εθνικισμού τα τονίζω γιατί εδώ στην Κύπρο, Ε/κύπριοι και Τ/κύπριοι έχουμε την τάση να ξεχνούμε. Και έχουμε την τάση να υποβαθμίζουμε τους αγώνες και την προσφορά δεκαετιών.

Συντρόφισσες, σύντροφοι,

Ο κυπριακός λαός στον αγώνα του για δικαίωση στηρίχθηκε και στηρίζεται στην Ελλάδα, τον ελληνικό λαό τις δημοκρατικά εκλεγμένες κυβερνήσεις του και τον πολιτικό κόσμο της χώρας. Για τούτη τη στήριξη αισθανόμαστε απέραντη ευγνωμοσύνη.

Για αρκετά χρόνια, πέρα από την συμπαράσταση της Ελλάδας, στον αγώνα μας για δικαίωση στηριχθήκαμε επίσης στη βοήθεια και αλληλεγγύη των σοσιαλιστικών χωρών και του Κινήματος των Αδεσμεύτων. Το πόσο πολύτιμη και σημαντική ήταν αυτή η βοήθεια το συνειδητοποιούμε σήμερα που δεν υπάρχει η σοσιαλιστική κοινότητα και που το Κίνημα των Αδεσμεύτων δεν διαδραματίζει το ρόλο που κάποτε διαδραμάτιζε.

Η δραματική αλλαγή στις αρχές της δεκαετίας του 1990 με τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης και της κοινότητας των σοσιαλιστικών κρατών οδήγησε στη λεγόμενη «νέα τάξη πραγμάτων» και τη σχεδόν μονοκρατορική επιβολή του ιμπεριαλισμού στις διεθνείς σχέσεις. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι η επικράτηση αυτή είναι προσωρινή. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι ως αποτέλεσμα της πάλης των λαών και ως αποτέλεσμα των ενδοϊμπεριαλιστικών αντιθέσεων, θα αλλάξουν τα πράγματα. Θα γυρίσει ξανά ο τροχός της ιστορίας. Κανένας όμως δεν μπορεί να προβλέψει πότε θα γίνει αυτό. Μέχρι τότε, οι αγωνιζόμενοι λαοί είναι υποχρεωμένοι να διεξάγουν την πάλη τους μέσα στις αντίξοες συνθήκες της ιμπεριαλιστικής νέας τάξης πραγμάτων.

Η νέα τάξη πραγμάτων επιδείνωσε τα διεθνή δεδομένα γύρω και από το Κυπριακό. Είμαστε και εμείς υποχρεωμένοι να συνεχίσουμε τον αγώνα μας μέσα στα δεδομένα της εποχής μας, όπου το διεθνές δίκαιο και ο χάρτης των Ηνωμένων Εθνών, ακόμα και αυτός τούτος ο Διεθνής Οργανισμός, πλείστες τόσες φορές εξυπηρετεί τα συμφέροντα της μοναδικής υπερδύναμης. Και η κατάσταση αυτή οδηγεί σε κατάφωρες αδικίες σε ολόκληρο τον κόσμο. Αισθανόμαστε και εμείς αυτή την κατάφωρη αδικία. Πόσες φορές το Κόμμα μας μίλησε για υποκρισία των ισχυρών, για τα δύο μέτρα και τα δύο σταθμά; Πόσες φορές δεν καταγγείλαμε τους σχεδιασμούς πέραν του Ατλαντικού; Ορισμένοι σύντροφοι, διαπαιδαγωγημένοι με τα ιδανικά και τις αξίες αυτού του Κόμματος, επαναστατούν μπροστά στην αδικία, τους εκβιασμούς και τις απειλές. Δίκαιη η οργή τους, που είναι οργή όλων μας. Μόνο που αυτήν την οργή πρέπει να ξέρουμε να την χαλιναγωγούμε και να την καναλιάζουμε στο σωστό δρόμο αγώνα.

Η λύση του Κυπριακού, το είπαμε άπειρες φορές, θα είναι ένα συμβιβασμός με τους Τ/κύπριους συμπατριώτες μας. Θα έχει μήπως και στοιχεία συμβιβασμού με τον ιμπεριαλισμό; Μέσα στις συνθήκες της «νέας τάξης» είναι αναπόφευκτο να έχει και τέτοια στοιχεία. Βέβαια μπορούμε να επιλέξουμε την οδό του ασυμβίβαστου αγώνα, που φαινομενικά είναι και η πλέον επαναστατική, η πλέον μαρξιστική, αν θέλετε. Φαινομενικά όμως, γιατί αν αυτός ο ασυμβίβαστος αγώνας θα έχει ως αποτέλεσμα να περνά ο καιρός και να παγιώνεται η διχοτόμηση, πρέπει να διερωτηθούμε αν έχουμε την πολυτέλεια της αναμονής. Πρέπει να διερωτηθούμε πώς θα είναι η Κύπρος αν περάσουν ακόμα μερικές δεκαετίες με άλυτο το Κυπριακό. Και τέλος πρέπει να διερωτηθούμε αν στο τέλος της ημέρας η ασυμβίβαστη γραμμή στο όνομα του μαρξισμού είναι πράγματι επαναστατική γραμμή ή εντελώς το αντίθετο. Υπάρχουν παραδεχτοί και απαράδεχτοι συμβιβασμοί. Πρέπει να αξιολογήσουμε τον συμβιβασμό που σήμερα βρίσκεται μπροστά μας και όχι να απορρίψουμε τον κάθε συμβιβασμό. Αυτή πιστεύω πως είναι η πραγματική μαρξιστική προσέγγιση.

Αξιολογώντας τα διεθνή δεδομένα πρέπει να πούμε πως δεν άλλαξαν όλα εναντίον μας. Η πορεία ένταξης της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση και οι ευρωπαϊκές φιλοδοξίες της Τουρκίας δημιούργησαν μια καινούργια συγκυρία, που δεν υπήρχε προηγούμενα. Μια συγκυρία που έδωσε ήδη μια πρωτοφανή κινητικότητα στο Κυπριακό. Μια συγκυρία και ορισμένα καινούργια δεδομένα που μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτης για να σπάσουν τα μακρόχρονα αδιέξοδα, τα οποία προκαλούσε η τουρκική αδιαλλαξία. Το Κόμμα μας είχε τη διορατικότητα να δει αυτά τα καινούργια δεδομένα, να προσαρμόσει ανάλογα την πολιτική του και μακριά από ευσεβοποθισμούς και εξωπραγματικές προσεγγίσεις, να τα αξιοποιήσει στην πάλη για τη λύση του Κυπριακού.

Συντρόφισσες, σύντροφοι,

Από την επομένη της τουρκικής εισβολής άρχισαν οι προσπάθειες λύσης του Κυπριακού. Όλες αυτές οι προσπάθειες, στα χρόνια που ανασκοπούμε, προσέκρουαν στην αδιάλλακτη πολιτική της Τουρκίας και την επιμονή της για λύση δυο ξεχωριστών κυρίαρχων κρατών στην Κύπρο. Ταυτόχρονα πρέπει να παραδεχτούμε ότι μερικές φορές η ε/κυπριακή πλευρά δεν απέφυγε λανθασμένους χειρισμούς που μας στοίχισαν.

Τότε ακριβώς που άλλαζαν εις βάρος μας τα ισοζύγια στον κόσμο εμφανίστηκαν οι Ιδέες Γκάλι. Αποτύχαμε να αξιοποιήσουμε εκείνη την ευκαιρία. Και τούτο κύρια γιατί η συντηρητική δεξιά ενταφίασε τις Ιδέες Γκάλι στο όνομα παραταξιακών και εκλογικών συμφερόντων.

Η άνοδος της συντηρητικής παράταξης στην εξουσία το 1993, η αντιφατική πολιτική που ακολουθήθηκε για μια δεκαετία, τα σκαμπανεβάσματα και οι λανθασμένοι χειρισμοί, ζήμιωσαν τις προσπάθειες για λύση του Κυπριακού.

Η κρίσιμη στροφή στο Κυπριακό έγινε το 1999 με την εμφάνιση της θέσης «όλα στο τραπέζι». Από εκείνη τη στιγμή και μετά είχαμε σταδιακή απομάκρυνση από το πνεύμα και το γράμμα των περί Κύπρου ψηφισμάτων του ΟΗΕ. Το ΑΚΕΛ φορτικά υπεδείκνυε και προειδοποιούσε για τους κινδύνους αυτής της εκτροπής. Το ΑΚΕΛ υπεδείκνυε ότι αυτή η εκτροπή θα έθετε τη σφραγίδα της στις προσπάθειες λύσης του Κυπριακού και στην ίδια τη λύση. Οι τότε κυβερνώντες υποτιμούσαν τους κινδύνους. Κώφευαν στις προειδοποιήσεις μας και τις απέρριπταν. Δυστυχώς όμως το ΑΚΕΛ δικαιώθηκε.

Η νέα πρωτοβουλία για επίλυση που Κυπριακού που εκδηλώθηκε το 2002 και πήρε τη μορφή του Σχεδίου Ανάν, φέρει ακριβώς το στίγμα και είναι απότοκο όλων των πιο πάνω δεδομένων.

Είναι απότοκο του χρόνου που διέρρευσε από το 1974 και που παγίωσε κάποια δεδομένα,

είναι απότοκο της νέας τάξης πραγμάτων, της εκτροπής από το γράμμα και το πνεύμα των ψηφισμάτων του ΟΗΕ, της αντιφατικής πολιτικής κατά τη δεκαετία της διακυβέρνησης του τόπου από τη συντηρητική παράταξη.

Το ΑΚΕΛ αξιολόγησε το Σχέδιο Ανάν καταγράφοντας τα αρνητικά αλλά και τα θετικά του στοιχεία. Επειδή κρίναμε ότι παρά τα αρνητικά του στοιχεία το Σχέδιο προνοεί για μια επανενωμένη ομοσπονδιακή Κύπρο, το αποδεχθήκαμε ως βάση για διαπραγμάτευση. Το ίδιο αποφάσισε στη μεγάλη του πλειοψηφία και το Εθνικό Συμβούλιο. Οι εκτιμήσεις ότι με τη λύση που προτείνει το Σχέδιο Ανάν διαλύεται τάχα η Κυπριακή Δημοκρατία και ότι το Σχέδιο νομιμοποιεί και εμβαθύνει τη διχοτόμηση δεν είναι ορθές και δεν μας βρίσκουν σύμφωνους. Αν ήταν αυτές οι εκτιμήσεις μας τότε δεν θα έπρεπε να γίνει αποδεχτό το Σχέδιο Ανάν ούτε καν ως βάση διαπραγμάτευσης. Όχι μόνο έγινε δεκτό σαν βάση διαπραγμάτευσης αλλά φορτικά επαναλαμβάναμε όλοι μας, προεξάρχοντος του Προέδρου ότι ως ε/κυπριακή πλευρά δεν επιδιώκουμε αλλαγές στην ουσία και τη φιλοσοφία του Σχεδίου. Επιδιώξαμε βέβαια αλλαγές που έχουν σχέση με τη λειτουργικότητα και τη βιωσιμότητα της λύσης. Επιδιώξαμε ν’ αποτρέψουμε την ικανοποίηση απαιτήσεων της Τουρκίας που βρίσκονται εκτός της φιλοσοφίας του Σχεδίου. Και καλά κάναμε.

Η αρνητική στάση και η κωλυσιεργία της Άγκυρας και του κ. Ντενκτάς δεν επέτρεψαν για αρκετό χρόνο να υπάρξει διαπραγμάτευση και συμφωνία επί του Σχεδίου. Η άνοδος του Ερντογάν στην εξουσία στην Τουρκία, οι μαζικές κινητοποιήσεις των Τ/κυπρίων υπέρ της λύσης και της ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας στα κατεχόμενα δημιούργησαν μια διαφορετική κατάσταση. Δεν μπορεί να ισχυριστεί κανένας ότι η διαπάλη στην Τουρκία μεταξύ των δυνάμεων που εμμένουν στη σκληρή αδιάλλαχτη γραμμή στο Κυπριακό και των δυνάμεων που συνειδητοποιούν ότι το Κυπριακό είναι εμπόδιο στις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες της Τουρκίας, έχει φτάσει στο τέλος της με νίκη της δεύτερης τάσης. Προφανώς όμως έχουμε ένα συμβιβασμό όπου οι στρατηγοί, ή πιο σωστά η πλειοψηφία των στρατιωτικών, επιτρέπουν στον Ερντογάν να χειριστεί το Κυπριακό και να αποδεχτεί ακόμα και ένα συμβιβασμό στη βάση του Σχεδίου Ανάν. Πέραν τούτου, ο Ερντογάν κατόρθωσε να προωθήσει ορισμένα πακέτα εκδημοκρατικοποίησης της χώρας και να δώσει την εντύπωση ότι περιορίζει την ανάμειξη του στρατού στην πολιτική ζωή. Με αυτά τα δεδομένα η διεθνής κοινότητα έγινε καλός δέκτης των διαβεβαιώσεων Ερντογάν ότι θέλει να λύσει το Κυπριακό και όλες οι πιέσεις στράφηκαν προς την ε/κυπριακή πλευρά.

Αποτέλεσμα των πιέσεων ήταν οι συναντήσεις στη Ν. Υόρκη όπου συμφωνήθηκε συγκεκριμένη διαδικασία που προέβλεπε α) εντατικές διαπραγματεύσεις στην Κύπρο, β) διευρυμένες διαπραγματεύσεις με την παρουσία της Ελλάδας και της Τουρκίας, γ) επιδιαιτητικό ρόλο του Γ.Γ. του ΟΗΕ αν τα πρώτα δυο στάδια δεν απέφεραν αποτέλεσμα ή εξακολουθούσαν να υπάρχουν κενά και, τέλος, (δ) διεξαγωγή δημοψηφισμάτων.

Είναι κοινή διαπίστωση ότι δεν υπήρξε ουσιαστική διαπραγμάτευση ούτε στην Κύπρο ούτε στην Ελβετία. Ως αποτέλεσμα τούτου ο Γ.Γ. προχώρησε και άσκησε τον επιδιαιτητικό του ρόλο που είχε ως κατάληξη το Σχέδιο Ανάν 5.

Το ΑΚΕΛ όλο αυτό το διάστημα εργάστηκε σκληρά μαζί με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και το Εθνικό Συμβούλιο για να επιτευχθεί το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Επέδειξε σοβαρότητα και υψηλό αίσθημα ευθύνης. Στήριξε με ειλικρίνεια, αποφασιστικότητα και συνέπεια τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας σε όλα τα στάδια των διαβουλεύσεων και διαπραγματεύσεων. Φορτικά τόνιζε και υπεδείκνυε στους ιθύνοντες των Ηνωμένων Εθνών και γενικά στον διεθνή παράγοντα την ανάγκη θετικής ανταπόκρισης στα ζητήματα που έθετε η ε/κυπριακή πλευρά ώστε να καταλήξουμε σε μια συμφωνημένη, πιο λειτουργική και βιώσιμη λύση.

Η ανταπόκριση των Ηνωμένων Εθνών και του διεθνούς παράγοντα στα αιτήματα της ε/κυπριακής πλευράς δεν ήταν η αναμενόμενη. Ενώ αντίθετα έτεινε ευήκοο ους στις απαιτήσεις που έθεσε η Άγκυρα. Θλίψη προκαλεί το γεγονός ότι οι εκπρόσωποι της τ/κυπριακής κοινότητας στην Ελβετία ευθυγραμμίστηκαν πλήρως με τις θέσεις της τουρκικής κυβέρνησης. Αλλά και πριν από τη Νέα Υόρκη και την Ελβετία κάναμε προσπάθειες για συντονισμό συζητώντας σε ειδικές επιτροπές το Σχέδιο Ανάν χωρίς κανένα αποτέλεσμα, ένεκα μη ανταπόκρισης της άλλης πλευράς. Προσπάθειες κατέβαλα και στη Λουκέρνη επίσης για άμεση επαφή και συζήτηση χωρίς κανένα αποτέλεσμα.

Το ΑΚΕΛ ευθύς εξ αρχής είχε διακηρύξει ότι θα τοποθετηθεί οριστικά επί του Σχεδίου Ανάν όταν θα έχει μπροστά του το τελικό αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων. Διακηρύξαμε επίσης ότι για να πάρουμε την τελική μας απόφαση θα ζυγίσουμε όχι μόνο τα θετικά και αρνητικά του Σχεδίου, αλλά και όλες τις παραμέτρους που συνθέτουν σήμερα το Κυπριακό, τις επιπτώσεις ή τις προοπτικές από ένα ενδεχόμενο «ναι» ή ένα ενδεχόμενο «όχι».

Εδώ θα ανοίξω μια παρένθεση για να τονίσω το εξής. Δυστυχώς στελέχη και βουλευτές του Κόμματος δεν κατόρθωσαν στις δημόσιες τοποθετήσεις τους να αποστασιοποιηθούν από τις προσωπικές τους απόψεις. Τοποθετούνταν μεταδίδοντας το χρώμα αυτών των απόψεων και μάλιστα ορισμένες φορές αυτό ήταν ιδιαίτερα εμφανές έως και απαράδεκτο όταν εμφανίζονταν σύντροφοι ως οι ακραιφνείς και μόνοι εκφραστές της κομματικής πολιτικής. Οι υπερβολές είτε προς το «όχι» είτε προς το «ναι» έδιναν λανθασμένη εικόνα και δεν βοηθούσαν το Κόμμα στην προσπάθειά του. Συνέβαλαν στην καλλιέργεια της σύγχυσης μέσα στον κόσμο της Αριστεράς και ευρύτερα στο λαό. Ο αρνητισμός που απέπνεαν πολλά δημοσιεύματα της «Χαραυγής» αλλά και η εμφανής τοποθέτηση υπέρ του «ναι» που έβγαινε από εκπομπές του ΑΣΤΡΑ επέτειναν τη σύγχυση. Αυτά τα φαινόμενα είναι ανεπίτρεπτα για ένα κόμμα όπως το δικό μας που συνέχιζε όλο αυτό τον καιρό να προβληματίζεται και να μοχθεί για να έχουμε ένα θετικό αποτέλεσμα.

Είναι όμως και κάτι άλλο που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητο. Στελέχη και μέλη του Κόμματος έπεσαν στην παγίδα της άκρατης προπαγάνδας ενός στείρου «όχι» που εκπέμπεται καθημερινά από πολλές κατευθύνσεις. Ένεκα αυτής της προπαγάνδας διαμόρφωσαν άποψη, αρνούμενοι ν’ ακούσουν τον όποιο προβληματισμό της ηγεσίας του Κόμματος. Παρουσιάστηκαν έτοιμοι, ακόμα και με την υποψία ότι πιθανό η ηγεσία του Κόμματος να κλείνει προς τη μια ή την άλλη άποψη, ν’ αφορίσουν με απαράδεχτους χαρακτηρισμούς και ορισμένοι πολύ «φανατικοί» να ζητήσουν και την κεφαλή μας επί πίνακι.

Μια τέτοια συμπεριφορά είναι επιεικώς απαράδεχτη και εκτός του τρόπου λειτουργίας του Κόμματός μας. Υπεύθυνα για τη λήψη αποφάσεων είναι τα εκλελεγμένα όργανα του Κόμματος. Σ’ αυτήν την περίπτωση είναι η έκτακτη Παγκύπρια Συνδιάσκεψη στην οποία συμμετέχουν όλοι οι εκλελεγμένοι σύντροφοι και συντρόφισσες από τα κάτω μέχρι τα πάνω. Αυτή η Συνδιάσκεψη θα πάρει και την τελική απόφαση την οποία όλοι πρέπει να σεβαστούμε και να υλοποιήσουμε σκεφτόμενοι και την επόμενη μέρα. Ο τόπος θα έχει ανάγκη από ένα ισχυρό και ενωμένο ΑΚΕΛ ιδιαίτερα την επόμενη μέρα το άμεσο και το απώτερο μέλλον.

Δεν μπορεί και δεν πρέπει οδηγούμενοι από το συναίσθημα να προκαλέσουμε ζημιά στο Κόμμα μας, γιατί αυτή η ζημιά θα αγγίξει σίγουρα και τον τόπο.

Συντρόφισσες, σύντροφοι,

Η αντικειμενική, νηφάλια, επιστημονική ανάλυση του Σχεδίου Ανάν 5 που βρίσκεται σήμερα ενώπιον μας μάς οδηγεί στις πιο κάτω βασικές διαπιστώσεις:

- Με το Σχέδιο Ανάν επανενώνεται η Κύπρος. Η Κυπριακή Δημοκρατία μετατρέπεται σε δικοινοτική, διζωνική ομοσπονδία υπό την ονομασία Ενωμένη Κυπριακή Δημοκρατία, με μία κυριαρχία, μία διεθνή προσωπικότητα και μία ιθαγένεια.

- Τερματίζεται η κατοχή με τη σταδιακή αποχώρηση 39 και πλέον χιλιάδων στρατευμάτων.

- Επιτυγχάνεται η σταδιακή επιστροφή 85 μέχρι 90 χιλιάδων προσφύγων υπό Ελληνοκυπριακή διοίκηση. Διασφαλίζεται σταδιακά το δικαίωμα επιστροφής υπό τ/κυπριακή διοίκηση μέσα, αλήθεια, από πολλές δυσκολίες και σκοπέλους.

- Γενικά αποκαθίστανται έστω και σταδιακά τα ανθρώπινα δικαιώματα και βασικές ελευθερίες.

- Προνοούνται αποτελεσματικοί μηχανισμοί ξεπεράσματος αδιεξόδων που δεν υπήρχαν στο Σύνταγμα του 1960.

- Η μεταβατική περίοδος περιορίζεται σε 45 μόνο μέρες. Όλα τα όργανα του κράτους θα βρίσκονται σε ισχύ από την πρώτη στιγμή.

- Θα περιοριστεί το ποσοστό ροής ανθρώπων από την Τουρκία στο 5% του πληθυσμού που θα έχει την εσωτερική ιθαγένεια της τ/κυπριακής συνιστώσας πολιτείας, για περίοδο 19 χρόνων ή μέχρι την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ. Στη συνέχεια θα εφαρμόζεται ο ειδικός νόμος για την ιθαγένεια που απαγορεύει την αλλοίωση της δημογραφικής σύνθεσης του νησιού.

- Θα υπάρχει μια Κεντρική Τράπεζα και το νόμισμα θα εξακολουθήσει να είναι η Κυπριακή Λίρα.

- Διανοίγεται μακροπρόθεσμα η προοπτική πραγματικής επανένωσης και ειρηνικής συμβίωσης Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.

Ταυτόχρονα στις εκτιμήσεις μας δεν αποκρύβουμε ότι στο Σχέδιο εξακολουθούν να υπάρχουν και αρνητικές πτυχές όπως είναι:

- Η μη ικανοποιητική ρύθμιση της πτυχής της ασφάλειας καθώς και η απουσία απτών εχέγγυων για την εφαρμογή της λύσης δημιουργεί αντικειμενικά αίσθημα ανασφάλειας.

- Η παραμονή ενός αριθμού 60-70000 εποίκων.

- Η παραμονή 6.000 στρατιωτών από Τουρκία και Ελλάδα μέχρι το 2011, 3.000 μέχρι το 2018 και, σε μόνιμη βάση, εκτός αν συναποφασίσουν διαφορετικά, 950 και 650 αντίστοιχα, μετά το 2018.

- Η ύπαρξη μίας μόνιμης παρέκκλισης από το κοινοτικό κεκτημένο, εκείνης που προνοεί ότι η μόνιμη εγκατάσταση μη ομιλούντων την τουρκική στο τ/κυπριακό συνιστών κράτος δεν θα υπερβαίνει το 1/3 του τουρκόφωνου πληθυσμού.

Δεν διαφεύγει της προσοχής μας ότι η πολυπλοκότητα πολλών διατάξεων της λύσης και οι ασάφειες που εξακολουθούν να υπάρχουν εγκυμονούν ορισμένους κινδύνους. Κατά συνέπεια απαιτείται πολλή καλή θέληση για να λειτουργήσει η προτεινόμενη λύση και μέχρι σήμερα δεν έχουμε απτά δείγματα αυτής της βούλησης από την πλευρά της Τουρκίας. Από την άλλη, όμως, πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη ότι η Κύπρος από την 1η του Μάη εντάσσεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, άρα το περιβάλλον της λύσης θα είναι ριζικά διαφορετικό από τα σημερινά δεδομένα. Δεν πρέπει επίσης να διαφεύγει της προσοχής μας πως δεν θα είναι προς το συμφέρον των ευρωπαϊκών φιλοδοξιών της Τουρκίας να δημιουργεί νέες εντάσεις στο νησί.

Πάντοτε λέγαμε -και εμείς ως ΑΚΕΛ το εννοούσαμε- ότι η λύση του Κυπριακού θα είναι ένας οδυνηρός συμβιβασμός. Το στοιχείο της αδικίας και του συμβιβασμού, όχι μόνο με την τ/κ κοινότητα, υπάρχει έντονο και στο Σχέδιο Ανάν 5.

Είναι γι’ αυτό που κανείς από εμάς δεν επέστρεψε ενθουσιασμένος από την Ελβετία.

Πρέπει να σας πληροφορήσω, συντρόφισσες και σύντροφοι, πως η ηγεσία του Κόμματος και ιδιαίτερα ο Γενικός Γραμματέας και Πρόεδρος της Βουλής κάναμε φοβερές προσπάθειες πριν φτάσουμε στην τελευταία φάση της διαδικασίας να πείσουμε όλους τους συνομιλητές μας να μας βοηθήσουν για να μπορέσουμε να βοηθήσουμε τους πολίτες να κατανοήσουν την ανάγκη αποδοχής ενός οδυνηρού συμβιβασμού.

Ζητούσαμε επίμονα να ικανοποιήσουν αιτήματά μας που έχουν σχέση με τη λειτουργικότητα αλλά και την ασφαλή εφαρμογή μιας λύσης. Ζητήσαμε να παραχωρηθεί κάτι που να μπορεί να ψηλαφίσει ο κόσμος. Είναι αλήθεια ότι ικανοποίησαν στον ένα ή τον άλλο βαθμό απαιτήσεις του Προέδρου με επίκεντρο τη λειτουργικότητα της εκτελεστικής εξουσίας και της οικονομίας.

Είναι όμως επίσης αλήθεια πως οι μεσολαβητές και τα Ηνωμένα Έθνη προσπάθησαν περισσότερο να βοηθήσουν τον κ. Ερντογάν γι’ αυτό και ικανοποίησαν αιτήματα της Τουρκίας και της τουρκοκυπριακής πλευράς, κάποια από τα οποία μπορούν να χαρακτηριστούν σημαντικά και κάποια με συμβολισμό.

Συντρόφισσες, σύντροφοι,

Εμείς κάνουμε μια νηφάλια και κατά το δυνατό αντικειμενική ανάλυση του Σχεδίου. Δυστυχώς αυτό δεν έγινε στην ίδια την κοινωνία. Οι θιασώτες του «όχι» εκμεταλλεύτηκαν το κενό που αντικειμενικά δημιουργούσε τόσο ο δικός μας προβληματισμός όσο και άλλων, για να παρουσιάσουν και μάλιστα με τα πιο μελανά χρώματα τις αρνητικές και μόνο πτυχές του Σχεδίου. Υπήρξε υπερβολή, διαστρέβλωση και παραπληροφόρηση. Το υπαρκτό αίσθημα ανασφάλειας, που οφείλεται στη μακρόχρονη παρουσία των κατοχικών στρατευμάτων και στην ντε φάκτο διχοτόμηση, έτυχε εκμετάλλευσης. Οι αντίπαλοι της ομοσπονδιακής λύσης με αφορμή τα αρνητικά στοιχεία του Σχεδίου Ανάν βρήκαν την ευκαιρία να στρέψουν τα πυρά τους ενάντια σε αυτήν τούτη τη λύση ομοσπονδίας. Οι εθνικιστές κάθε απόχρωσης βρήκαν την ευκαιρία να χύσουν ξανά το δηλητήριο του εθνικισμού-σοβινισμού. Όσοι αισθάνονται να βολεύονται με την παρούσα διχοτομική κατάσταση εξαπέλυσαν σταυροφορία κατά του Σχεδίου καπηλευόμενοι την Κυπριακή Δημοκρατία. Δημιουργήθηκε έτσι ένας παροξυσμός αρνητισμού στην ε/κυπριακή κοινωνία που δεν επιτρέπει τον νηφάλιο προβληματισμό και τη νηφάλια συζήτηση. Με τον πιο εύκολο τρόπο η διαφορετική άποψη χαρακτηρίζεται προδοσία.

Ανεξάρτητα από τις προθέσεις του Προέδρου, το συναισθηματικά φορτισμένο διάγγελμά του, με πολλές από τις εκτιμήσεις του οποίου δεν συμφωνούμε, επιδείνωσε την κατάσταση.

Ως ΑΚΕΛ συμμεριζόμαστε τις ανησυχίες και τους προβληματισμούς του απλού πολίτη, που έμαθε να ζει με μια σχετική σιγουριά και που φυσιολογικά διστάζει να αναλάβει το δημιουργικό ρίσκο που προϋποθέτει μια λύση. Ο απλός πολίτης επιθυμεί τη λύση Κυπριακού, αλλά δικαιολογημένα θα ήθελε να έχει κάποιες αξιόπιστες διαβεβαιώσεις ότι η υλοποίηση της λύσης δεν θα εξαρτάται από την καλή θέληση και μόνο της Τουρκίας.

Κατανοούμε λοιπόν τους προβληματισμούς των πολιτών. Δεν μπορούμε όμως να δείξουμε την παραμικρή κατανόηση προς τους εθνικιστικούς Π αντιομοσπονδιακούς κύκλους που με τον παροξυσμό τους απειλούν να οδηγήσουν τον τόπο σε περιπέτειες.

Πρόταση Ολομέλειας της Κεντρικής Επιτροπής του ΑΚΕΛ

Όλα όσα περιέγραψα πιο πάνω μας προβλημάτισαν πάρα πολύ τις τελευταίες μέρες στα Σώματα του Κόμματος. Είναι προφανές ότι το κλίμα που επικρατεί, έστω και αν το ΑΚΕΛ ταχθεί υπέρ του «ναι», δεν πρόκειται να αναστραφεί μέχρι την ημέρα του δημοψηφίσματος. Εμείς δεν επιδιώκουμε ένα «ηχηρό όχι» στο δημοψήφισμα γιατί ένα τέτοιο «όχι» θα έχει σοβαρές επιπτώσεις. Μεταξύ άλλων θα οδηγήσει στην απόρριψη του Σχεδίου Ανάν ακόμα και ως βάση για διαπραγμάτευση.

Το ΑΚΕΛ δεν συμμερίζεται την άποψη ότι η παρούσα είναι τελευταία ευκαιρία για επίλυση του Κυπριακού. Αφ’ ετέρου όμως, μετά από ένα καινούργιο αδιέξοδο -για το οποίο σίγουρα θα καταλογισθούν ευθύνες στην ε/κυπριακή πλευρά, ενώ η Τουρκία και η τ/κυπριακή πλευρά ενδεχόμενα θα εισπράξουν επαίνους- θα υπάρξουν αναπόφευκτα αρνητικές επιπτώσεις, που δεν πρέπει να υποτιμούμε.

Εχοντας υπόψη όλα αυτά, η Ολομέλεια της Κεντρικής Επιτροπής του ΑΚΕΛ, που συνήλθε στις 9 και 10 Απριλίου 2004, ύστερα από ενδελεχή συζήτηση, διαμόρφωσε την εξής πρόταση προς την Παγκύπρια Συνδιάσκεψη του Κόμματος.

1. Το ΑΚΕΛ ως κόμμα σοβαρό, το οποίο θέλει να τιμά την ιστορία και τους αγώνες του, υποσχέθηκε στον κυπριακό λαό ότι θα ενδιατρίψει με σοβαρότητα, υπευθυνότητα, ψυχραιμία και σε βάθος στις εξελίξεις που αφορούν τη λύση του κυπριακού προβλήματος.

2. Το ΑΚΕΛ έχει λάβει σοβαρότατα υπόψη τα ισοζύγια δυνάμεων διεθνώς, το διεθνή παράγοντα και τις απόψεις του, ιδιαίτερα τις απόψεις των χωρών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, περιλαμβανομένης και της Ελλάδας.

3. Έχει ενδιατρίψει σε βάθος στην κατάσταση που επικρατεί στο εσωτερικό μέτωπο και στη διάσπαση που το χαρακτηρίζει, την ώρα που επιβάλλεται η μεγαλύτερη συναίνεση και ενότητα.

4. Πρώτιστα, όμως, το ΑΚΕΛ έχει λάβει σοβαρότατα υπόψη το λαό και τους εργαζόμενους, Ε/κύπριους και Τ/κύπριους, από τον οποίο προέρχεται και αποκλειστικά υπηρετεί.

5. Λήφθηκαν επίσης υπόψη τα αισθήματα ανασφάλειας τα οποία διακατέχουν την πλειοψηφία των Ε/κύπριων συμπατριωτών μας, είτε αυτά προέρχονται από τη μακρόχρονη παρουσία των κατοχικών στρατευμάτων και την ντε φάκτο διχοτόμηση είτε αυτά καλλιεργούνται από ορισμένους κύκλους.

6. Λήφθηκε υπόψη το γεγονός ότι το Σχέδιο Ανάν παρουσιάστηκε τον τελευταίο καιρό μπροστά στο λαό με υπογραμμισμένα τα αρνητικά του στοιχεία και υποβαθμισμένα τα θετικά του στοιχεία.

7. Το ΑΚΕΛ έχει εμπεδώσει στη συνείδηση του λαού, με τη ζωή και τη δράση του την αντίληψη ότι τάσσεται υπέρ μιας συμβιβαστικής λύσης που ποτέ δεν απέκρυψε ότι θα είναι οδυνηρή, ως αποτέλεσμα του φασιστικού πραξικοπήματος και της τουρκικής εισβολής, που ακολούθησε.

8. Σήμερα το Κόμμα μας βρίσκεται μπροστά σε ένα Σχέδιο που τα θετικά του στοιχεία με την πιθανή αποδοχή του θα μπορούσαν, παρά τους κινδύνους, να δημιουργήσουν ελπιδοφόρα προοπτική για ειρηνική συμβίωση Ε/κυπρίων και Τ/κυπρίων. Το ΑΚΕΛ δεν συμμερίζεται εκτιμήσεις του Προέδρου της Δημοκρατίας σχετικά με πρόνοιες του Σχεδίου Ανάν και ιδιαίτερα με την εκτίμηση ότι αυτό «δεν καταλύει την ντε φάκτο διχοτόμηση, αλλά αντίθετα τη νομιμοποιεί και την εμβαθύνει». Η ηγεσία του Κόμματος θα αναπτύξει διάλογο με τον Πρόεδρο σ’ αυτά τα ζητήματα στα πλαίσια της συνεργασίας μας.

9. Η Κ.Ε. διαπιστώνει πως η κατάσταση που δημιουργήθηκε στο εσωτερικό μέτωπο οδηγεί στην απόρριψη του Σχεδίου, ακόμα και ως βάση για διαπραγμάτευση, πράγμα που ενισχύει τον εθνικισμό-σοβινισμό και μειώνει τις δυνατότητες βελτίωσης του Σχεδίου κυρίως στα θέματα που άπτονται της ασφάλειας και της σιγουριάς στην εφαρμογή του.

10. Συνυπολογίζοντας όλα τα αντικειμενικά δεδομένα που είναι σήμερα μπροστά μας, το ΑΚΕΛ καλεί τα Ηνωμένα Έθνη και το διεθνή παράγοντα να προχωρήσουν στην αναβολή των δημοψηφισμάτων για μερικούς μήνες ώστε να προηγηθεί η δυνατότητα αντικειμενικής παρουσίασης του Σχεδίου στο λαό, να δοθεί η δυνατότητα διαπραγμάτευσης στη βάση που αναφέραμε πιο πάνω και κάλυψης των κενών που υπάρχουν, έτσι που να καταστεί δυνατή η έγκριση του από τη μεγάλη πλειοψηφία του λαού, Ε/κυπρίων και Τ/κυπρίων.

11. Σε αντίθετη περίπτωση το ΑΚΕΛ θα είναι υποχρεωμένο να μην υποστηρίξει την έγκριση του Σχεδίου Ανάν στο δημοψήφισμα.

12. Η Κεντρική Επιτροπή του ΑΚΕΛ καλεί τους Τ/κύπριους συμπατριώτες μας να επιδείξουν κατανόηση απέναντι στις ανησυχίες και τους προβληματισμούς των Ε/κυπρίων, να συνεχίσουν να εμπιστεύονται το ΑΚΕΛ και να συνεχίσουμε από κοινού τον αγώνα για επανένωση της πατρίδας μας.

Η αναβολή που ζητούμε δεν στοχεύει στον ενταφιασμό του Σχεδίου Ανάν. Θέλουμε να δοθεί ευκαιρία ενός νηφάλιου διαλόγου γύρω από Σχέδιο Ανάν ώστε να μπορέσουμε να εξηγήσουμε στο λαό αντικειμενικά το περιεχόμενό του χωρίς δαιμονοποιήσεις και χωρίς ωραιοποιήσεις.

Ζητούμε την αναβολή ώστε να αξιοποιηθεί ο χρόνος για να διορθωθούν κάποιες λανθασμένες πρόνοιες που προκαλούν λειτουργικά προβλήματα έτσι που η επόμενη των δημοψηφισμάτων να μας βρει ακόμα πιο έτοιμους για τη λύση.

Τέλος, ζητούμε την αναβολή ώστε να αξιοποιηθεί ο χρόνος για μια διαπραγμάτευση που φυσικά δεν θα οδηγήσει σε ένα άλλο Σχέδιο αλλά τουλάχιστο θα δώσει διασφαλίσεις ότι η εφαρμογή του Σχεδίου θα προχωρήσει έτσι όπως προβλέπεται στο ίδιο το Σχέδιο. Υπάρχει η ανάγκη αυτών των διασφαλίσεων για να διασκεδαστούν οι δικαιολογημένες ανησυχίες και επιφυλάξεις που οδηγούν σήμερα αρκετό κόσμο στην άρνηση.

Ανανεώνουμε σήμερα την έκκλησή μας προς τον ΟΗΕ και τον διεθνή παράγοντα. Εάν ο στόχος τους είναι πραγματικά η επίλυση του Κυπριακού στη βάση του Σχεδίου Ανάν και όχι απλώς η επίρριψη ευθυνών ή η διευκόλυνση της ευρωπαϊκής προοπτικής της Τουρκίας, πρέπει και εκείνοι, όπως και εμείς, να έχουν ως στόχο ένα «ναι» και από τις δύο κοινότητες. Ας εργαστούν για να δημιουργηθεί η ευκαιρία αυτού του «ναι» και στις δυο κοινότητες.

Θέλω να σας διαβεβαιώσω ότι η πρόταση της Κεντρικής Επιτροπής δεν έπεσε στο κενό. Αντίθετα έχει δημιουργήσει κινητικότητα. Τόσο η Γραμματεία των Ηνωμένων Εθνών όσο και πολλοί άλλοι στο διεθνή χώρο δεν απορρίπτουν την εισήγησή μας. Βολιδοσκοπούν και διαβουλεύονται με όλους τους ενδιαφερόμενους για τις δυνατότητες εφαρμογής της.

Συντρόφισσες, σύντροφοι,

Από το βήμα της έκτακτης παγκύπριας συνδιάσκεψης του ΑΚΕΛ απευθύνουμε θερμό συναγωνιστικό χαιρετισμό προς τους συμπατριώτες μας Τ/κυπρίους μαζί με την εκτίμησή μας για την πάλη που διεξάγουν για λύση και ένταξη στην Ε.Ε. Θέλουμε να τους διαβεβαιώσουμε ότι το ΑΚΕΛ θα παραμείνει πάντα στην πρώτη γραμμή του αγώνα για επίλυση του Κυπριακού και για επαναπροσέγγιση. Ταυτόχρονα ζητούμε να δείξουν κατανόηση προς τις ανησυχίες και προβληματισμούς μας. Είναι και προς το δικό τους συμφέρον να υπάρξουν διασφαλίσεις που να μας επιτρέπουν να υλοποιήσουμε κατά τον πιο ομαλό τρόπο μια λύση που αφ’ εαυτής θα είναι δύσκολη. Δεν παραβλέπουμε το γεγονός ότι σε τελική ανάλυση εμείς, ο κυπριακός λαός, είμαστε η εγγύηση της λύσης. Αυτό όμως δεν μας εμποδίζει να κατοχυρώσουμε όσο μπορούμε περισσότερο τις προϋποθέσεις της λύσης για να αρχίσουμε την κοινή μας ζωή με τα καλύτερα δυνατά δεδομένα.

Συντρόφισσες, σύντροφοι,

Στο δικό μας «ραντεβού» με την ιστορία απαντούμε «παρών«. Κοιτάζουμε κατάματα τον κυπριακό λαό, Ε/κυπρίους και Τ/κυπρίους. Δεν έχουμε τίποτε για το οποίο να ντρεπόμαστε. Αντίθετα σήμερα, 63 χρόνια από την ίδρυση του τιμημένου ΑΚΕΛ, αισθανόμαστε υπερηφάνεια για το Κόμμα μας, τους αγώνες του, για τις θυσίες που έδωσε. Είμαι σίγουρος πως ύστερα από γόνιμο, συντροφικό, ακελικό διάλογο θα πάρουμε τις καλύτερες δυνατές αποφάσεις για την Κύπρο μας και το λαό μας, για το Κόμμα μας και το μεγάλο Λαϊκό Κίνημα.